АКТУАЛЬНЫЕ ПРОБЛЕМЫ ПРАВА СОБСТВЕННОСТИ НА ЛЕСНОЙ ФОНД В КАЗАХСТАНЕ И УЗБЕКИСТАНЕ
##semicolon##
право собственности, лесной фонд, государственная собственность, частная собственность, правовое регулирование, устойчивое развитие, экология, лесное законодательство##article.abstract##
Maqolada Qozogʻiston Respublikasi va Oʻzbekiston Respublikasida oʻrmon fondiga boʻlgan mulk huquqini tartibga solish bilan bogʻliq dolzarb muammolar tahlil qilingan. Oʻrmon fondiga nisbatan mulkiy munosabatlar fuqarolik, oʻrmon va yer va qonunchiligi asosida koʻrib chiqilgan. Shuningdek, oʻrmon fondi va oʻrmon fondi yerlarining huquqiy maqomi masalalarini yorituvchi tadqiqotchilarning ishlariga alohida eʼtibor qaratilgan. Tahlil natijalariga koʻra, Oʻzbekistonda oʻrmonlar faqat davlat mulki hisoblanadi, bu esa tabiiy resurslarni milliy boylik sifatida eʼtirof etishga oid konstitutsiyaviy tamoyilga mos keladi. Biroq bu yondashuv xususiy tashabbuslarning cheklanishi, foydalanish huquqlarining aniq belgilab qoʻyilmagani va institutsional nazorat mexanizmlarining zaifligi kabi muammolarni keltirib chiqaradi. Qozogʻistonda esa davlat mulki bilan bir qatorda, sunʼiy oʻrmon plantatsiyalariga xususiy mulk huquqi ham tan olinadi. Bu oʻrmon xoʻjaligi sohasiga investitsiyalarni jalb etish va bozor mexanizmlarini rivojlantirish imkoniyatini beradi, biroq shu bilan birga, davlat nazoratini kuchaytirish, huquqiy kolliziyalarni bartaraf etish va ekologik barqarorlikni taʼminlashni talab etadi. Maqolada huquqiy tartibga solishda mavjud boʻlgan qarama-qarshiliklar va boʻshliqlar koʻrsatib oʻtilgan, qonunchilikni takomillashtirish, oʻrmon kadastrini raqamlashtirish hamda davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini joriy etish boʻyicha takliflar ilgari surilgan. Qiyosiy tahlil shuni koʻrsatadiki, oʻrmon xoʻjaligini samarali boshqarish ekologik, iqtisodiy va huquqiy yondashuvlarni uygʻunlashtirishi lozim, bunda oʻrmonlarni milliy boylik va barqaror rivojlanish sharti sifatida asrab-avaylash ustuvor vazifadir. Tadqiqot ishi natijasida amaliy ahamiyatiga ega boʻlgan qator ilmiy gʻoyalar ilgari surilgan.
##plugins.themes.default.displayStats.downloads##
##submission.citations##
Safarov Sh.Kh. Pravovye osnovy ustoychivogo upravleniya lesami v Respublike Uzbekistan [Legal foundations of sustainable forest management in the Republic of Uzbekistan]. Ecology and Law, 2022, vol. 2, pp. 23–26.
Usmonov M.B., Rustamboyev M.H., Holmu’minov Zh.T. U’rmon huquqi [Forest law]. Tashkent, TSIL Publ., 2002, p. 15.
Dzhuraev Yu.O. Ekologicheskoe pravo Respubliki Uzbekistan: problemy teorii i praktiki [Environmental law of the Republic of Uzbekistan: problems of theory and practice]. Tashkent, Fan Publ., 2020, pp. 92–98.
Rustamboyev M.H. Qonun ustuvorligi va ekologik xavfsizlik: nazarij-huquqij asoslari [Rule of law and environmental security: theoretical and legal foundations]. Management and Administration, 2021, vol. 3, pp. 45–50.
Turaev N.H. Les i obshchestvo: problemy pravovoy kul’tury v sfere ekologii [Forest and society: problems of legal culture in the field of ecology]. Environmental Culture and Legal Consciousness. Tashkent, Fan Publ., 2020, p. 125.
Baydel’dinov D.L. Ekologicheskoe pravo Respubliki Kazakhstan [Environmental law of the Republic of Kazakhstan]. Almaty, Zheti Zhargy Publ., 2022, p. 456.
Baimbetov N.S. Problemy sovershenstvovaniya upravlencheskoy deyatel’nosti v oblasti okhrany i zashchity lesov [Problems of improving management activities in the field of forest protection]. KazNU Khabarshysy. Seriyasa Law, 2011, vol. 3(59),
pp. 130–132.
Khadzhiev A.H. Zemel’noe pravo Respubliki Kazakhstan [Land law of the Republic of Kazakhstan]. Almaty, 2002, p. 376.
Rustemov N.T. Zemel’nyy kodeks Respubliki Kazakhstan: voprosy veshсhnykh prav na zemlyu [Land Code of the Republic of Kazakhstan: issues of real rights to land]. Lawyer, 2003, vol. 12, pp. 45–50.
Erkinbaeva L.K. Pravovye osnovy ratsional’nogo ispol’zovaniya prirodnykh resursov [Legal foundations of rational nature management]. Almaty, 2003, 124 p.
Kovyrshina E.I. Pravovoy rezhim lesnykh zemel’ [Legal regime of forest fund lands]. Dissertation. Moscow, 2021. Available at: https://www.dissercat.com/content/pravovoi-rezhimzemel-lesnogo-fonda
Lesnoy kodeks Rossiyskoy Federatsii ot 4 dekabrya 2006 goda № 200-FZ [Forest Code of the Russian Federation of December 4, 2006 No. 200-FZ]. Available at: https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_64299
Uzhgin Yu.V. Problemy pravovogo regulirovaniya otnosheniy po ispol’zovaniyu lesnogo fonda Rossiyskoy Federatsii [Problems of legal regulation of the use of the forest fund of the Russian Federation]. Young Learner, 2016, no. 10 (114), pp. 1059–1062. Available at: https://moluch.ru/archive/114/30058/
Petrov V., Smirnova A. Upravlenie lesnym khozyaystvom v Soedinennykh Shtatakh [Forest management in the USA]. Available at: https://lesprominform.ru/jarticles.html?id=4343
Oswalt S.N., Smith W.B. The Forest Resources of the United States in Facts and History. Available at: https://www.fs.usda.gov/sites/default/files/legacy_files/media/types/publication/field_pdf/508_ForestFacts_Russian_5_01_15.pdf
Oswalt S.N., Smith W.B., Miles P.D., Pugh S.A. Forest Resources of the United States, 2012. Gen. Tech. Rep. WO-91. Washington, DC, U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Washington Office, 2014.
Lamash V.A., Pon’ka V.F. Osobennosti pravovogo statusa lesnykh zemel’ v SShA [Legal regime of forest fund lands in the USA]. Advocate, 2010, no. 1, pp. 17–24.
Wilson B.T., Woodall C.W., Griffith D.M. Imputing forest carbon stock estimates from inventory plots to a nationally continuous coverage. Carbon Balance and Management, 2013, vol. 8, article 1. DOI: 10.1186/1750-0680-8-1.